DERS NOTLARI SORULAR SUNULAR MAKALELER REHBERLİK RESİMLER İLETİŞİM

 

    DERS NOTLARI

 

New Page 2

Sınav Sorusu Paylaşımı

Araçlar ve Programlar

Türk Devletleri Ve Büyükleri







   3 Mart 1924 İnkılapları
 Son Güncelleme: 06.03.2011  Okunma: 280  


HALİFELİĞİN KALDIRILMASI (3 MART 1924)
Saltanat kaldırıldıktan sonra kanun gereği halifelik Osmanlı soyundan Abdülmecit Efendi’ye verildi.
Ondan
♦Saltanat iddiasında bulunmaması,
♦TBMM’nin yaptıklarının desteklemesini istendi.
♦Saltanat kaldırıldığı gün halifelik makamı da kaldırılabilirdi ama henüz uygun şartlar oluşmamıştı.
Daha sonra
♦Cumhuriyet’in ilanı ile devlet başkanı belli oldu ve halifenin durumu tartışılmaya başlandı.
♦Halifenin ve bazı kişilerin halifelik makamını meclisin üzerinde görmeleri,
♦Devletin iki başkanlı ve iki başlı bir görünüm arz etmesi,
♦Saltanat yanlılarının durumu fırsat bilip halifeyi kışkırtması,
♦Halifenin kendisini sultan gibi görmesi ve öyle davranması,
♦Halifenin kendisini dünya Müslümanlarının lideri olarak görmesi,
♦Saltanat yanlılarının sığınabilecekleri bir makam olması,
♦Yeni Türk Devleti’nin laikliği ve çağdaşlığı hedeflemesi.
Mustafa Kemal bu sebepleri de göz önüne alarak İzmir’deki askeri tatbikatta subayların da görüşünü aldıktan sonra Ankara’ya döndü ve 3 Mart 1924 tarihinde çok büyük inkılaplar yaptı.
Bunlar
HALİFELİK KALDIRILDI
♦Laik düzene geçişin en büyük adımı atıldı.
♦Rejim tartışmalarının sebeplerinden biri daha ortadan kalktı.
♦Rejim karşıtlarının sığınacak yerleri kalmadı.
♦Yapılacak yeniliklerin önündeki bir engel daha kalktı.
♦Halifelik kavgaları sona erdi.
♦Ulusal egemenliğin önündeki bir engel daha kalktı.
♦Osmanlı hanedanı sınır dışı edildi.
♦Ümmetçilik anlayışı sona erdi.
♦Türkiye Cumhuriyeti’nin karakteri tam olarak ortaya çıkmaya başladı.
♦Avrupalı devletlerin bu makamı tehdit olarak görmeleri sona erdi.
ŞERRİYE VE EVKAF VEKALETİ’NİN KALDIRILMASI
Din İşleri ve Vakıflar Bakanlığı kaldırıldı.Bunun yerine Diyanet İşleri ve Vakıflar Genel Müdürlüğü kuruldu.Böylece din siyaset dışı bırakıldı.
ERKANI HARBİYE REİSLİĞİ KALDIRILDI
Harp Bakanlığı kaldırılarak Genelkurmay Başkanlığı kuruldu.Böylece ordu siyaset dışı bırakıldı.
TEVHİD-İ TETRİSAT KANUNU
Eğitim öğretim birleştirilerek Maarif Bakanlığı’na bağlandı.Böylece eğitimin laikleşmesi yolunda büyük bir adım atıldı.